Βιβλίο
Φουστανέλες και χλαμύδες
Ιστορική μνήμη και εθνική ταυτότητα 1821-1930

Χριστίνα Κουλούρη
Αθήνα
Αλεξάνδρεια
2020
σ. 624
Δέσιμο: Μαλακό εξώφυλλο
ISBN: 978-960-221-886-0
Κυκλοφορεί - Εκκρεμής εγγραφή
Τιμή: 26.50€ Φ.Π.Α.: 6%
(Τελευταία Ενημέρωση Τιμής: 04-11-2020)
Περίληψη:

Πώς η ελληνική κοινωνία απομνημόνευσε το πρόσφατο και το απώτερο παρελθόν της – την Αρχαιότητα, το Βυζάντιο, την Ελληνική Επανάσταση και την «πολεμική δεκαετία» 1912-1922; Πώς η πολιτισμική μνήμη συνδέθηκε με τις πολεμικές εμπειρίες (νίκη ή ήττα, μαζικός θάνατος και πένθος, ήρωες και μάρτυρες); Πώς η νοηματοδότηση και η ερμηνεία του παρελθόντος έγιναν αντικείμενο διαπραγμάτευσης ή σύγκρουσης ανάμεσα σε τοπικές και κοινωνικές ομάδες;

Με έμφαση στην επιθυμία των ανθρώπων να «δουν» και να «βιώσουν» το παρελθόν, η μελέτη αξιοποιεί ένα μεγάλο εύρος πηγών, όπως ελαιογραφίες, λιθογραφίες, φωτογραφίες, μνημεία (ανδριάντες, προτομές, μνημεία πεσόντων), τελετές μνήμης και εθνικές επετείους, σκηνοθετημένα ιστορικά δρώμενα, tableaux vivants, αναβιώσεις αρχαίου δράματος και αρχαίων εθίμων, παρελάσεις και λαϊκά εμπορικά θεάματα. Η δραματοποίηση της ιστορίας και η ενσυναίσθηση, η επιδίωξη της αυθεντικότητας μέσω της αληθοφάνειας και εν τέλει η παραπλάνηση και η ψευδαίσθηση προσεγγίζονται ως στοιχεία μιας νεωτερικής ιστορικής συνείδησης που αναδύεται σχεδόν ταυτόχρονα σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Ξεκινώντας από το 1821, γενέθλια πράξη του σύγχρονου ελληνικού κράτους, και φθάνοντας στο 1930, όταν γιορτάζεται η επέτειος των πρώτων εκατό χρόνων ανεξαρτησίας, το βιβλίο αυτό αναλύει τις πολιτισμικές πρακτικές μέσω των οποίων αναπαριστάνεται, σκηνοθετείται, επιτελείται και «καταναλώνεται» το παρελθόν στον δημόσιο χώρο. Πρόκειται για μια κοινωνική και πολιτισμική ιστορία της μνήμης κατά τον πρώτο κρίσιμο αιώνα του ελληνικού κράτους, όταν διαμορφώνεται ο Κανόνας της ιστορικής μνήμης που ορίζει και στηρίζει την εθνική ταυτότητα. Ο τρόπος που θυμόμαστε σήμερα την Ελληνική Επανάσταση, το πάνθεον των ηρωικών μορφών, η σχέση αρχαίας και νέας Ελλάδας και η θέση του Βυζαντίου συνδέονται με τόπους μνήμης, υλικούς και συμβολικούς, που οικοδομήθηκαν εκείνη την εποχή.

Κριτικές - Παρουσιάσεις:
Έφη Φαλίδα«Στον δημόσιο λόγο η ιστορική γνώση εργαλειοποιείται και διαστρεβλώνεται» "Τα Νέα"23/3/2021
Γρηγόρης Μπέκος«Η ραγιαδική αντίληψη για το έθνος μάς ζημιώνει»"Το Βήμα"/ "Βιβλία"21/3/2021
Αντώνης ΛιάκοςΜια μεγάλη τοιχογραφία της μνήμης"Η Εποχή"7/3/2021
Γιούλη ΕπτακοίληΗ εθνική ταυτότητα δεν επιβάλλεται"Η Καθημερινή"/ "Τέχνες και Γράμματα"21/2/2021
Γιάννης ΝένεςΣημεία & λεπτομέρειες του «μύθου του ’21»"Athens Voice"17/2/2021
Γιάννης Πανταζόπουλος«Η γνώση για την Ελληνική Επανάσταση περιορίζεται σε λίγους αγωνιστές και πολλούς μύθους»"Lifo"31/1/2021
Κώστας ΣτοφόροςΦουστανέλες και χλαμύδες"Δρόμος της Αριστεράς"30/1/2021
Λεύκη ΣαραντινούΦουστανέλες και χλαμύδεςwww.bookpress.gr19/1/2021
Χαρίκλεια Γ. ΔημακοπούλουΦουστανέλες και χλαμύδεςΠεριοδικό "ΕΣΤΙΑζω"Δεκέμβριος 2020
Μάρκος ΚαρασαρίνηςΑναπαριστώντας το έθνος"Το Βήμα"/ "Βιβλία"15/11/2020
Μικέλα ΧαρτουλάρηΖουμ για την πολιτισμική χρήση της μνήμης"Εφημερίδα των Συντακτών"4/11/2020